वीरगञ्ज ।  अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानसँगको शान्ति सम्झौता अन्तिम चरणमा पुगेको बताएका छन् । शनिवार ट्रुथ सोसलमा उनले अमेरिका, इरान र अन्य सम्बन्धित देशहरूबिच समझदारी पत्र धेरै हदसम्म तयार भइसकेको उल्लेख गर्दै अन्तिम प्रावधान र विवरणहरूमा छलफल भइरहेको तथा छिट्टै सार्वजनिक गरिने जनाएका छन् ।

ट्रम्पका अनुसार उक्त सम्झौतामा विश्व ऊर्जा आपूर्तिको प्रमुख मार्ग होर्मुज जलडमरू (स्ट्रेट अफ होर्मुज) पुनः खुलाउने विषय समावेश छ । उनले साउदी अरेबिया, संयुक्त अरब इमिरेट्स, कतार, पाकिस्तान, टर्की, इजिप्ट, जोर्डन र बहराइनका नेतासँग सकारात्मक संवाद भएको तथा इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहूसँगको फोन वार्ता पनि राम्रो भएको बताए । उनले कुनै पनि सम्झौताले इरानलाई परमाणु हतियार प्राप्त गर्न पूर्ण रूपमा रोक्ने दाबी गरेका छन् ।

इरानी विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता इस्माइल बाघाईले धारणाहरू केही नजिकिएको तर मुख्य मुद्दाहरूमा अझै ठोस सहमति नभएको बताएका छन् । इरानले १४ बुँदे ढाँचामा आधारित समझदारी चाहेको जनाएको छ जसमा अमेरिकी नाकाबन्दी हटाउने, प्रतिबन्ध खुकुलो बनाउने र युद्ध समाप्त गर्ने विषय समावेश छन् । इरानी पक्षले होर्मुज जलडमरू आफ्नो नियन्त्रणमा रहेको दाबी गर्दै त्यहाँको आवागमन पर्सियन गल्फ स्ट्रेट अथोरिटीको अनुमति अनुसार मात्र हुनुपर्ने अडान कायम राखेको छ ।

फेब्रुअरी २८ मा अमेरिका र इजरायलको संयुक्त हवाई आक्रमणपछि मध्यपूर्वमा तनाव चर्किएको थियो । इरानले जवाफ स्वरूप इजरायल र खाडी राष्ट्रहरूमाथि आक्रमण गरेको थियो । अप्रिलको सुरुमा पाकिस्तानको मध्यस्थतामा युद्धविराम भएपछि दीर्घकालीन शान्ति सम्झौताका लागि वार्ता जारी छ । अमेरिकाले इरानको अर्थतन्त्रमा दबाब सिर्जना गर्न अप्रिल १३ देखि इरानी बन्दरगाहहरूमा नाकाबन्दी लगाएको छ ।

ट्रम्पले सम्झौता छिट्टै घोषणा गरिने बताए पनि इरानले अझै मुख्य मुद्दाहरूमा अन्तर रहेको सङ्केत गरेको छ । सम्झौता मध्यपूर्वमा स्थायी शान्ति स्थापना गर्न महत्त्वपूर्ण हुन सक्ने देखिन्छ तर इजरायलको असन्तुष्टि र होर्मुज जलडमरूको नियन्त्रण जस्ता विषयले अन्तिम सहमति चुनौतीपूर्ण बनाइरहेको छ ।