माध्यमिक शिक्षा परीक्षा (एसईई) २०८१ को नतिजा सार्वजनिक भएसँगै विद्यार्थीहरू अब आफ्नो शैक्षिक यात्राको अर्को चरणमा प्रवेश गर्न लागेका छन्। एसईईपछि कुन विषय पढ्ने भन्नेबारे विद्यार्थी मात्र होइन, अभिभावकहरू पनि चिन्तित छन्। खासगरी सूचना प्रविधि (आईटी) क्षेत्रमा भविष्य बनाउने सोचमा रहेका विद्यार्थीहरूका लागि यो निर्णय अझै महत्वपूर्ण बन्ने गर्दछ।
आईटी रोज्नुअघि के विचार गर्ने?
आईटीमा अध्ययन सुरु गर्नु अघि विद्यार्थीले आफ्नो रुचि र क्षमता अनुसार विषय छनोट गर्नु अत्यावश्यक हुन्छ। केवल अरूले भनेको भरमा वा लहलहैमा लागेर विषय रोज्नु भविष्यमा पछुतो हुने कारण बन्न सक्छ।
यदि तपाईलाई सूचना प्रविधिप्रति रूचि छ भने आईटीसँग सम्बन्धित शैक्षिक कोर्सहरू छनोट गर्नु उपयुक्त हुन्छ। आईटी क्षेत्र यस्तो हो, जहाँ डिग्रीसँगै सीप पनि अत्यन्त आवश्यक हुन्छ।
प्लस टुमा आईटीको ढोका खोल्ने विषयहरू
आईटीमा स्नातक तहको अध्ययन गर्न चाहने विद्यार्थीले प्लस टुमा विभिन्न संकायहरू छनोट गर्न सक्छन्, जस्तै:
विज्ञान संकाय (Science)
व्यवस्थापन संकाय (Management)
मानविकी संकाय (Humanities)
यी संकायहरूमार्फत विद्यार्थीले पछि BSc CSIT, BIT, BCA, कम्प्युटर इन्जिनियरिङ, साइबर सेक्युरिटी, आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (AI) लगायत विषयहरू अध्ययन गर्न सक्नेछन्।
सीटीईभीटीमार्फत प्राविधिक शिक्षा
प्राविधिक शिक्षा तथा व्यवसायिक तालिम परिषद् (CTEVT) मार्फत एसईईपछि सूचना प्रविधि अध्ययन गर्ने थप विकल्पहरू उपलब्ध छन्। CTEVT अन्तर्गत विद्यार्थीले डिप्लोमा (३ वर्ष) तथा प्री-डिप्लोमा (१८ देखि २४ महिना) का कोर्षहरू अध्ययन गर्न सक्नेछन्।
CTEVT का प्रमुख आईटीसम्बन्धी कोर्सहरू:
सूचना प्रविधि (Information Technology)
कम्प्युटर इन्जिनियरिङ
इलेक्ट्रिकल एण्ड इलेक्ट्रोनिक्स
बायोमेडिकल, अटोमोबाइल इञ्जिनियरिङ आदि
देशभर उपलब्धता
देशभर CTEVT अन्तर्गत:
६६ वटा आंगिक कलेजहरू
५५ साझेदारी शिक्षालयहरू
६२९ सामुदायिक विद्यालयहरू
४२२ निजी तालिम प्रदायक संस्थाहरू मार्फत विभिन्न कोर्स सञ्चालनमा छन्।
सीप महत्वपूर्ण, डिग्रीभन्दा अघि
आईटी क्षेत्रमा सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण कुरा भनेको सैद्धान्तिक ज्ञानसँगै व्यवहारिक सीप हो। आजको युगमा पढ्दै कमाउने सम्भावना भएका क्षेत्रमध्ये आईटी एक हो। जसमा आफ्नो सीप विकास गरेर फ्रीलान्सिङ, पार्ट टाइम जागिर वा उद्यमसमेत गर्न सकिन्छ।
निष्कर्ष
एसईईपछि विषय छनोट गर्ने निर्णय विद्यार्थीको सम्पूर्ण करियरलाई असर पार्ने विषय हो। त्यसैले अरूको भनाइ भन्दा पहिले आफूभित्रको चाहना बुझ्नु आवश्यक छ। साथै, युट्युब, गूगल, सम्बन्धित कलेज वा विशेषज्ञहरूसँग सल्लाह लिएर सही विषय छनोट गर्न सकिन्छ।
आईटीमा भविष्य बनाउने सोच राख्नुभएको छ भने, आजैदेखि आफ्नो सीप, जानकारी र रुचिको विकासतर्फ ध्यान दिनुहोस्। यसले तपाईलाई सफल र आत्मनिर्भर बनाउने दिशामा डोऱ्याउनेछ।