वीरगञ्ज । भूमिसुधार तथा मालपोत कार्यालय पर्साका प्रमुख मालपोत अधिकृत खेमराज खत्री आर्थिक अनियमितता र घुस मागेको आरोपमा विवादमा परेका छन् । विवाद सार्वजनिक भएपछि उनले मङ्गलवार कार्यालयमा केही सञ्चारकर्मीलाई बोलाएर आफूलाई चोख्याउने प्रयास गरेका थिए ।
कार्यालय स्रोतका अनुसार, खुला रूपमा पैसा मागेको आरोप बाहिर आएपछि प्रमुख अधिकृत खत्रीले केही सञ्चारकर्मीलाई कार्यालयमा बोलाएर आफूले कसैसँग घुस नमागेको दाबी गरेका हुन् । उनीमाथि लागेको आरोप सार्वजनिक भएपछि आफूलाई चोख्याउन विभिन्न प्रयास भइरहेको कार्यालयका केही कर्मचारीहरूको दाबी छ । विवाद बाहिरिएपछि विषयलाई मोड्ने विभिन्न गतिविधि भइरहेको उनीहरूले आरोप लगाएका छन् ।
जग्गा नामसारीसम्बन्धी फाइल रोकेर राखिएको विषयमा सेवाग्राहीले घुस मागेको आरोप लगाएपछि प्रकरण सार्वजनिक भएको हो । सेवाग्राही अनिल कुमार साहका अनुसार, वीरगञ्ज महानगरपालिका–२५ साबिक सिर्सिया खल्वाटोला वडा नम्बर ८ स्थित कित्ता नम्बर २६४ (हाल नयाँ नापी अनुसार सिट नम्बर ११३–०३८८, कित्ता नम्बर २८००) को १४१६.८९ वर्गमिटर जग्गा नामसारीका लागि २०८२ जेठ १९ गते निवेदन दर्ता गरिएको थियो । उक्त जग्गा उनका स्वर्गीय बाजे देव नारायण साह कलवारको नाममा रहेको र आवश्यक सम्पूर्ण कागजातसहित नामसारी प्रक्रिया अघि बढाइएको उनको दाबी छ ।
सम्बन्धित वडा कार्यालयको सिफारिस, भारतस्थित ग्राम पञ्चायतको वंशावली कागजात तथा स्थलगत सर्जमिनबाट जग्गा विवादरहित रहेको पुष्टि भएको बताइएको छ । मुलुकी देवानी संहिता, २०७४ को दफा ४३३ अनुसार २०८२ साउन २० गते ३५ दिने सार्वजनिक सूचना प्रकाशन गरिएको र निर्धारित अवधिमा कसैको उजुरी नपरेको सेवाग्राही पक्षको भनाइ छ ।
तर, प्रमुख अधिकृत खत्रीले राष्ट्रिय स्तरको दैनिक पत्रिकामा सूचना प्रकाशन नभएसम्म निर्णय नगर्ने अडान लिएको कर्मचारी स्रोतले जनाएको छ । भारतीय नागरिकसँग सम्बन्धित जग्गा नामसारी संवेदनशील विषय भएकाले थप सतर्कता अपनाइएको खत्रीको भनाइ छ । उनले सूचना प्रकाशनसम्बन्धी विषयमा कार्यालयका एक कर्मचारीसँग मतभेद भएको स्वीकार गरेका छन् ।
सेवाग्राही साहले भने अधिकृत खत्रीले जग्गाको मूल्यभन्दा तीन गुणा बढी रकम घुस मागेको आरोप लगाउँदै रकम दिन नसक्ने बताएपछि फाइल रोकिएको दाबी गरेका छन् । विभिन्न स्रोतहरूका अनुसार, यो आरोपमा १० लाख रुपैयाँ घुस मागेको उल्लेख छ । यता, कार्यालयका केही कर्मचारीहरूले नियमअनुसार प्रक्रिया पूरा भइसकेपछि पनि फाइल रोकिँदा सेवाग्राहीलाई अनावश्यक हैरानी भएको बताएका छन् ।
आरोप सार्वजनिक भएपछि प्रमुख अधिकृत खत्रीले आफूलाई बदनाम गर्न खोजिएको भन्दै आरोपहरू अस्वीकार गरेका छन् । कार्यालयभित्रै विषयलाई मोड्ने प्रयास भइरहेको कर्मचारीहरूको दाबी पनि बाहिरिएको छ ।
नेपालमा मालपोत कार्यालयहरू घुसखोरी र अनियमितताका लागि बदनाम छन् । ट्रान्सपरेन्सी इन्टरनेसनलको अध्ययन अनुसार, सरकारी निकायहरूमध्ये मालपोत कार्यालयमा सबैभन्दा बढी घुस लेनदेन हुने गरेको देखिएको छ । दैलेख, सर्लाही, काभ्रेपलाञ्चोक लगायतका जिल्लामा पनि मालपोत कर्मचारीहरू घुससहित पक्राउ पर्ने घटनाहरू बारम्बार भएका छन् । भूमि व्यवस्था मन्त्रालयका मन्त्रीहरूले नै मालपोतमा घुसखोरी रोकिएको छैन भन्दै आएका छन् । पर्सा कार्यालयमा भएको यो घटना पहिलो होइन, र यसले समग्र भूमि प्रशासनमा घुसको जडलाई उजागर गरेको छ ।
यस प्रकरणले भूमि प्रशासनप्रति सर्वसाधारणको विश्वासमा प्रश्न उठाएको छ । घुसको लागि बदनाम रहेका मालपोत कार्यालयका कर्मचारीहरूमाथि स्थानीय प्रशासन, अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोग तथा सम्बन्धित निकायले निष्पक्ष छानबिन गरी कारबाही गर्न आवश्यक देखिन्छ । घटनाबारे आधिकारिक निकायबाट छानबिन नभएसम्म आरोप–प्रत्यारोपबिचको वास्तविकता स्पष्ट हुन बाँकी नै छ ।