पर्सा जिल्ला विशेषगरी वीरगञ्ज महानगरपालिका नेपालको औद्योगिक र खेलकुद विकासको गौरवमय इतिहास बोकेको क्षेत्र हो । यहाँको चिनी मिल, कृषि औजार कारखाना र नारायणी रङ्गशालाजस्ता संरचनाहरूले कुनै बेला यो क्षेत्रलाई देशकै अग्रणी स्थान बनाएको थियो । तर, आज यी संरचनाहरू उपेक्षाको सिकार बनेका छन् । विशेष रूपमा नारायणी रङ्गशाला, जुन एक समय राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगिताहरूको केन्द्र थियो, जीर्ण र उपेक्षित अवस्थामा छ ।
नारायणी रङ्गशाला केवल इँटा र सिमेन्टको ढाँचा होइन; यो हाम्रो पहिचान, गौरव र हजारौँ युवाहरूको सपनाको आधार हो । म, सुधीर पटेल, पर्सा निर्वाचन क्षेत्र नम्बर १ (ख) बाट प्रदेश सभा सदस्यका प्रत्याशीको रूपमा, यो रङ्गशालालाई पुनर्जनन गरी पर्सालाई फेरि खेलकुदको केन्द्र बनाउने दृढ सङ्कल्प लिएर अगाडि बढिरहेको छु । यो लेखमा म खेलकुद क्षेत्रमा देखिएको उपेक्षा, सरकारको उदासीनता र यसको समाधानका लागि मेरो योजना प्रस्तुत गर्न चाहन्छु ।
आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को बजेटमा नारायणी रङ्गशालाको पुनर्निर्माण वा मर्मतका लागि कुनै प्रावधान नराखिनु पर्सावासीका लागि गहिरो निराशा र अपमानको विषय हो । पर्सा देशकै प्रमुख जिल्लामध्ये एक हो, जहाँबाट तीन जना मन्त्री सरकारमा छन् । यस्तो परिस्थितिमा रङ्गशालाजस्तो महत्त्वपूर्ण संरचनालाई बजेटमा समावेश नगर्नुले सरकार र स्थानीय नेतृत्वको गैर जिम्मेवारी प्रस्ट हुन्छ ।
नारायणी रङ्गशाला केवल भौतिक संरचना होइन; यो पर्साको सांस्कृतिक र सामाजिक गौरवको प्रतीक हो । यहाँ दशकौँदेखि राष्ट्रिय स्तरका एथलेटिक्स, क्रिकेट र अन्य खेलकुद प्रतियोगिताहरू आयोजना हुँदै आएका छन् । थुप्रै खेलाडीहरूले यही रङ्गशालाबाट आफ्नो करिअरको सुरुवात गरेका छन् । यस्तो ऐतिहासिक संरचनालाई बेवास्ता गर्नु भनेको युवाहरूको सम्भावना र क्षेत्रीय गौरवमाथिको ठूलो अन्याय हो ।
नारायणी रङ्गशालालाई बजेटमा समावेश नगर्नुको असर खेलकुद क्षेत्रमा बहुआयामिक रूपमा परिरहेको छ । पहिलो, स्थानीय खेलाडीहरूको मनोबल कमजोर भएको छ । रङ्गशालाको अभावमा उनीहरूको प्रेरणा र उत्साहमा कमी आउँदा उनीहरूको प्रदर्शनलाई प्रभावित गरेको छ । दोस्रो, रङ्गशालाको जीर्ण अवस्था र प्राविधिक कमजोरीले ठूला राष्ट्रिय वा अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगिता आयोजना गर्न असम्भव भएको छ । तेस्रो, स्थानीय कलेज, विद्यालय र खेलकुद क्लबहरूले अभ्यास र प्रतियोगिताका लागि रङ्गशाला प्रयोग गर्न नसक्दा खेलकुद गतिविधिहरू अवरुद्ध छन् । चौथो, हामीले राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय स्तरका खेलाडी उत्पादन गर्ने लक्ष्य राखेका छौं, तर उपयुक्त संरचनाको अभावमा यो सपना अधुरै रहने जोखिम छ ।
नारायणी रङ्गशाला नेपालको खेलकुद इतिहासको अभिन्न हिस्सा हो । रङ्गशालाले दशकौँदेखि खेलकुदको गौरवमय विरासत बोकेको छ । तर, आज यसको जीर्ण अवस्थाले खेलकुद क्षेत्रमा दीर्घकालीन नकारात्मक असर पारिरहेको छ । रङ्गशालालाई बेवास्ता गर्नु केवल स्थानीय खेलाडीहरूको कुरा होइन; यो समग्र पर्सा र मधेस प्रदेशको खेलकुद सम्भावनासँग जोडिएको छ ।
बजेट निर्माण प्रक्रिया केवल केन्द्रको कागजी औपचारिकता होइन; यो स्थानीय आवश्यकता र मागलाई सम्बोधन गर्ने अवसर हो । तर, यस पटक पर्साका जनप्रतिनिधि र मन्त्रीहरूले यो जिम्मेवारी पूरा गर्न पूर्ण रूपमा असफल भए । पर्साबाट तीन जना मन्त्री सरकारमा रहँदा पनि उनीहरूले स्थानीय आवाजलाई काठमाडौँसम्म पुर्याउन सकेनन् । यो हाम्रो विश्वासमाथिको ठूलो आघात हो । मन्त्रीहरूले आफ्नो क्षेत्रको विकास र खेलकुद पूर्वाधारलाई प्राथमिकतामा राख्नुपर्थ्यो, तर उनीहरूको उदासीनताले पर्सावासीको अपेक्षा टुटेको छ । बजेट निर्माणमा स्थानीय जनप्रतिनिधिको सक्रियता र समन्वय आवश्यक हुन्छ, तर यहाँ त्यसको पूर्ण अभाव देखिन्छ ।
म केवल गुनासो गर्न वा आलोचना गर्न यहाँ उभिएको छैन; म समाधान लिएर आएको छु । नारायणी रङ्गशालाको पुनर्जननका लागि मसँग स्पष्ट रणनीति छ । पहिलो, हामी यो मुद्दालाई मिडियामार्फत व्यापक बनाउनेछौँ र जनस्तरमा हस्ताक्षर अभियान सञ्चालन गर्नेछौँ । युवाहरूलाई यो बुझाउनेछौँ कि बजेट केवल कागजी प्रक्रिया होइन; यो हाम्रा सपना र भविष्यसँग जोडिएको छ । यदि आवश्यक परे, हामी काठमाडौँ पुगेर मन्त्रीहरू र सम्बन्धित निकायसँग भेट गर्नेछौँ, ज्ञापन पत्र बुझाउनेछौँ र सार्वजनिक दबाब सिर्जना गर्नेछौँ । यो अभियान केवल नारायणी रङ्गशालासँग सम्बन्धित छैन; यो देशभरका युवाहरूको खेलकुद र अवसरको अधिकारको सवाल हो ।
प्रदेश सभा सदस्यमा निर्वाचित भएमा म “वीरगञ्ज पूर्वाधार पुनर्जीवन कार्यदल” गठन गर्नेछु । यो कार्यदलले प्रदेश र सङ्घीय सरकारसँग समन्वय गरी रङ्गशालाको पुनर्निर्माणका लागि बजेट सुनिश्चित गर्नेछ । साथै, निजी क्षेत्रको लगानी र सहकारी मोडेललाई खेलकुद विकासमा जोड्नेछौँ । मेरो दीर्घकालीन दृष्टिकोण नारायणी रङ्गशालालाई ‘मल्टिपर्पोज स्पोट्र्स एरिना’ मा रूपान्तरण गर्ने हो । यो एरिना विभिन्न खेलकुद गतिविधिहरूलाई समेट्ने र क्षेत्रीय तथा राष्ट्रिय स्तरमा खेलकुदको केन्द्र बन्ने गरी डिजाइन गरिनेछ ।
मलाई विश्वास छ कि जनदबाबले सरकारलाई पुनर्विचार गर्न बाध्य बनाउन सक्छ । बजेट पास हुनुअघि संशोधनको प्रक्रिया हुन्छ, र यदि हामीले पर्याप्त आवाज उठायौँ भने संसद्मा हाम्रो मुद्दा उठ्न सक्छ । रङ्गशालाको पुनर्निर्माण केवल भौतिक निर्माणको कुरा होइन; यो सामाजिक न्याय, युवाहरूलाई अवसर र क्षेत्रीय गौरवको सवाल हो । हामीले यो मुद्दालाई निरन्तर उठाइरहनुपर्छ ताकि सरकारले हाम्रो आवाजलाई बेवास्ता गर्न नसकोस् ।
मेरो अभियान युवाहरूको सहभागितामा आधारित छ । म नारा होइन, साझा सङ्कल्प र सहकार्य खोजिरहेको छु । हजारौँ युवाहरू मेरो अभियानमा जोडिएका छन्, र उनीहरूको सुझावले हाम्रो योजना र घोषणापत्रलाई समृद्ध बनाउनेछ । वीरगञ्जको पुनर्जननका लागि हामी सबै मिलेर उठ्नुपर्छ । खेलकुद केवल मनोरञ्जनको माध्यम होइन; यो करिअर, राष्ट्र निर्माण र युवाहरूको सशक्तीकरणको आधार हो ।
सरकारलाई मेरो स्पष्ट सन्देश छ: स्थानीय आवाजको सम्मान गर्नुहोस् । यदि तपाईँ युवाहरूको भविष्यमा लगानी गर्न चाहनुहुन्छ भने, नारायणी रङ्गशालाजस्ता पूर्वाधारलाई प्राथमिकता दिनुहोस् । अन्यथा, युवाहरूले तपाईँको नीति र नेतृत्वमाथि प्रश्न उठाउन बाध्य हुनेछन् । हाम्रो भविष्यको सवालमा मौन बस्ने समय सकिएको छ; अब हामी बोल्नेछौँ र आफ्नो अधिकारका लागि लड्नेछौँ ।
नारायणी रङ्गशालाको पुनर्जनन मेरो अभियानको केन्द्रमा छ । यो केवल रङ्गशालाको पुनर्निर्माण होइन; यो पर्साको गौरव, युवाहरूको सम्भावना र हाम्रो साझा भविष्यको पुनर्जागरण हो । म केवल आलोचना गर्न होइन, समाधान लिएर आएको छु । जनसहभागिता, रणनीतिक दबाब र रचनात्मक योजनामार्फत हामी नारायणी रङ्गशालालाई पुनर्जनन गर्नेछौँ र वीरगञ्जलाई फेरि खेलकुद र विकासको केन्द्र बनाउनेछौँ । यो मेरो प्रतिबद्धता हो—हामी सँगसँगै यो सपनालाई साकार पार्नेछौँ ।
(लेखक पर्सा निर्वाचन क्षेत्र नम्बर १ (ख) बाट प्रदेशसभा सदस्यका प्रत्याशी हुन् । उनि विभिन्न सामाजिक संस्थाहरूमा पनि आबद्ध छन् ।)